Cyfrowa kopia człowieka, symulator ludzkiej mowy czy po prostu BOT. To popularne określenia chatbota – programu, który doradza klientom, umawia spotkania, przyjmuje reklamacje itd. Z roku na rok zyskuje więcej umiejętności, wzrasta również liczba firm stosujących tą technologię.

Przeczytaj i dowiedz się, jakie korzyści zapewnia.

Chatbot

Czym są chatboty?

Chatbot (inaczej linguabot, chatterbot czy czatbot) to program komputerowy, który wykorzystuje sztuczną inteligencję do rozmowy z użytkownikami w formie tekstowej lub głosowej. Zazwyczaj udziela odpowiedzi na schematyczne (powtarzalne) pytania klientów. Chatboty są podstawą wirtualnych asystentów (np. Google Asystent) i trenerów.

Kiedy powstał pierwszy chatbot?

Pierwszy chatbot został opracowany przez Josepha Weizenbauma w 1966 roku. Nosił nazwę ELIZA i symulował rozmowę z psychoterapeutą. Mimo braku rozwiniętej świadomości udzielał trafnych odpowiedzi na pytania i potrafił pchnąć konwersację do przodu, zachowując ciągłość dialogu. Jednak często reagował w sposób nieprzewidziany, np. w odpowiedzi na słowo – Eliza pytał…. Czy lubisz dzieci??

Jak działa chatbot?

Choć podstawą chatbotów jest nowoczesna i złożona technologia, to jednocześnie działają one wg zrozumiałego dla użytkowników scenariusza.

Mechanizm chatbota zostaje wprawiony w ruch, chwilę po otrzymaniu danych wejściowych od klienta.

  • Analiza pytań: w pierwszym etapie chatbot analizuje informacje dostarczone przez użytkownika (np. klienta sklepu). Za pomocą techniki przetwarzania języka naturalnego (NLP) chatbot sprawdza znaczenie słów, odczytuje kontekst i intencję zawartą w tekście. Tak dochodzi do sedna pytania i rozpoznaje – czego oczekuje klient – np. pomocy w złożeniu zamówienia.
  • Generowanie odpowiedzi: sposób działania na tym etapie jest uzależniony od rodzaju chatbota. Model blokowy korzysta z puli przygotowanych wcześniej reakcji. Z kolei konwersacyjny stosuje techniki sztucznej inteligencji (AI) i uczenia maszynowego (machine learning), żeby generować nieszablonowe komunikaty.
  • Przekazywanie odpowiedzi i dalsza interakcja z użytkownikiem: następnie chatbot odpowiada użytkownikowi i czeka na reakcję. Kiedy tylko rozmówca zada kolejne pytanie czy poprosi o więcej informacji, chatbot generuje kolejną odpowiedź. Czasami dopytuje o szczegóły, aby lepiej poznać intencję pytającego. Oczywiście jakość obsługi zależy od modelu programu.

Jakiego języka używa się do tworzenia wzorów konwersacji dla chatbotów?

Wzorce rozmowy dla chatbotów definiuje się za pomocą AIML (ang. Artificial Intelligence Markup Language), czyli języka znaczników XML. Kod pozwala tworzyć bazę najczęstszych pytań oraz odpowiedzi, a także konstruować różnorodne scenariusze rozmów, uwzględniając potrzeby klientów danej branży/firmy. Język kodu zawdzięcza popularność głównie przejrzystej składni.

Rodzaje chatbotów

Na rynku dostępne są różne rodzaje chatbotów. Wynika to głównie z dynamicznego rozwoju technologii oraz różnorodnych wymagań biznesowych. Każdy z nich działa inaczej, tak więc przedsiębiorcy mogą wybrać ten najlepiej skrojony do ich potrzeb.

Rodzaje chatbotów
Chatboty regułowe

Chatboty regułowe

Chatboty regułowe (ang. rule based) działają wg ustalonych wzorów i używają drzewa decyzyjnego, czyli puli hierarchicznie powiązanych wypowiedzi. Dzięki temu wykazują dużą skuteczność w podstawowych interakcjach, np. udzielaniu odpowiedzi na pytania w stylu co z moim zamówieniem. Jeśli chatbot odpowie –  zostało wysłane, to podczas dalszej rozmowy będzie konsekwentnie pomijał np. komunikat czeka na produkt, ponieważ wariant został wykluczony przez kierunek rozmowy.

Jak przedsiębiorcy wykorzystują chatboty regułowe? Najczęściej na swojej stronie internetowej, aby wyręczał pracowników BOK w prostych obowiązkach.

Chatboty oparte na AI

Chatboty oparte na sztucznej inteligencji (AI)

Zaawansowane chatboty stosują algorytmy uczenia maszynowego (ang. machine learning) i przetwarzania języka naturalnego (NLP), aby rozumieć złożone intencje użytkownika. Każda rozmowa jest dla nich źródłem nauki i poszerza zakres możliwych konwersacji. Dzięki temu  chatbot AI może pełnić funkcję asystenta głosowego, który analizuje historię zakupów klienta i rekomenduje produkty zgodne z jego preferencjami.

Chatboty hybrydowe

Chatboty hybrydowe

Hybrydowe chatboty łączą funkcje chatbotów regułowych oraz tych bazujących na sztucznej inteligencji. Jeśli rozmowa wymaga krótkiej odpowiedzi, korzystają z gotowych schematów, a jeśli konieczne są złożone działania, używają mechanizmów AI.

Na przykład w branży logistycznej chatbot hybrydowy może udzielać podstawowych informacji o statusach przesyłek. Ale jeśli rozmówca chce wprowadzić złożone zmiany (adresu, paczkomatu, produktów itd.) w zamówieniu, może przełączyć się na asystenta AI.

Popularne zastosowania chatbotów

Chatboty są obecnie stosowane w wielu obszarach. Oto kilka z nich:

Obsługa klienta i sprzedaż

Chatboty są skuteczne w obsłudze klienta. Udzielają informacji o produktach i usługach, rozwiązują problemy techniczne oraz przyjmują reklamacje. Mogą prowadzić kupujących przez kolejne etapy procesu zakupu (dodaj produkt, wybierz kuriera itd.), pomagając w finalizacji zamówienia. Potrafią prezentować korzyści związane z ofertą, a nawet rekomendować asortyment, bazując na wcześniejszych wyborach klienta. Coraz częściej zastępują sekcję FAQ www.

Automatyzacja rutynowych zadań administracyjnych i analitycznych

Chatboty automatyzują rutynowe czynności, takie jak umawianie spotkań, zarządzanie rezerwacjami czy generowanie raportów. Pozwala to pracownikom koncentrować się na bardziej kreatywnych czy strategicznych zadaniach (pozyskiwanie klientów, plany biznesowe itd.).

W branży usługowej chatboty mogą np. rejestrować pacjentów kliniki czy umawiać wizyty w salonach fryzjerskich.

Edukacja i wsparcie pracowników

Chatboty mogą również wspierać proces wdrażania ludzi do pracy – w tym zapewniać łatwy dostęp do istotnych informacji czy dokumentów, takich jak regulaminy, procedury, szczegółowe opisy produktów.

Wyobraź sobie chatbota, który odpowiada pracownikom na pytania dot. standardów jakości lub utrzymania ruchu na hali produkcyjnej, minimalizując potrzebę angażowania instruktorów.

Kluczowe zalety chatbotów

Główne zalety Chatbotów to:

  • Dostępność

Dostępność – to jeden z największych atutów chatbotów. Maszyny nie potrzebują urlopów, przerw obiadowych czy wakacji. Niezależnie od pory dnia czy roku obsługują klientów z takim samym zaangażowaniem, zawsze zapewniając potrzebne wsparcie. Wpływa to na lepsze postrzeganie marki i budowanie lojalności.

  • Wzrost satysfakcji klientów

Dane wprowadzane przez użytkowników mogą służyć chatbotom do personalizacji doświadczeń (zwracanie się do klientów po imieniu to już standard). Pozwala to kształtować lepszą relację z konsumentem dzięki oferowaniu produktów zgodnych z jego indywidualnymi potrzebami.

  • Efektywność i skalowalność

Chatboty potrafią obsługiwać wielu klientów na raz. Co ważne – z równą biegłością i zaangażowaniem, także w okresach wzmożonej aktywności, np. podczas akcji rabatowych.

Na koniec warto zapytać, czy chatbot jest bezpieczny? Odpowiedź… to zależy, ponieważ jak wszystkie technologie oraz programy AI kluczowa jest intencja użytkownika, czyli to w jakim celu zamierza z niej korzystać. Poza tym w wielu popularnych chatbotach twórcy regularnie wdrażają szereg coraz silniejszych cyberzabezpieczeń.

Przyszłość chatbotów

Chatboty już teraz odgrywają istotną rolę w wielu branżach, wspierając procesy obsługi klienta, sprzedaży i automatyzacji zadań. Te możliwości stale rosną dzięki rozwojowi w dziedzinie sztucznej inteligencji i uczenia maszynowego.

Wdrożenie chatbota to zatem krok w kierunku zoptymalizowanych i nowoczesnych procesów biznesowych, które zapewniają przedsiębiorstwom wiele korzyści.